Birinci Türkiye Posta Sunucuları
Relay Testi Sonuç Raporu

Burak DAYIOĞLU / burak@hacettepe.edu.tr

1. Giriş

Türk İnternet kullanıcılarını hedefleyen ve spam niteliği taşıyan e-posta mesajlarında son iki ayda görülen hızlı artış, başta kamu kurumlarının ve internet servis sağlayıcılarının sistem yöneticileri olmak üzere önemli bir grup tarafından rahatsızlıkla karşılanmış ve probleme çözüm teşkil edecek girişimlerde bulunmak üzere bir sanal çalışma grubu, anti-spam@akgul.bilkent.edu.tr adresinde oluşturulmuştur. Grup için yapılan spam.org.tr alan adı başvurusu uygun bulunmuş ve hazırlanan web sitesinin http://www.spam.org.tr adresinden yayınına başlanmıştır.

Bu grup tarafından gerçekleştirilen çalışmaların bir kısmını teşkil etmek üzere, DNS kayıtları Türkiye'de (.tr) bulunan tüm alanlarda e-posta sunucusu olarak görünen tüm posta sunucularını taramayı hedefleyen kapsamlı bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu rapor, anılan testin sonuçlarını bir özet biçiminde sunmayı hedeflemektedir.

2. Kapsam ve testin gerçekleştirimi

İlk testimiz kapsamında .tr alan adı altında kayıtlı tüm alt alanlarda özyineli olarak gezen bir robot programlanmış ve bulunan tüm MX türü DNS kayıtları için relay testi gerçekleştirilmiştir. Test bağlamında bulunan MX kayıtlarının bir kısımı Türkiye'de olmadığı açıkça belli sunuculara ait olmasına rağmen bunların test sonuçlarından çıkartılmasına ilişkin özel bir çaba gösterilmemiştir. Testin hedefi olarak Türkiye İnternet'ine doğrudan hizmet veren tüm sunucuların denenmesi olduğu için bu durumun daha uygun olacağı düşünülmüştür.

Tespit edilen posta sunucularının denenmesinde, İlker Temir (ilker@marketweb.net.tr) tarafından daha önce gerçekleştirilen bir perl betiğini temel alan yeni bir betik kullanılmıştır. Posta sunucularının relay testlerinde iki farklı markayı taşıyan posta sunucuları test edilememiştir. ESMTP protokolü çerçevesinde olması gerektiği gibi yanıtları vermeyen Netscape Messaging Server ve Mercury SMTP Server yazılımlarını kullanan sunucular bu ilk test kapsamında denenememişlerdir. Netscape posta sunucusuna ilişkin problem İlker TEMİR, Mercury posta sunucusuna illişkin problem ise Cenk HASIRLIOĞLU (cenk@gau.edu.tr) tarafından tespit edilmiştir.

Test kapsamında toplam 2561 posta sunucusu sınanmış, bu posta sunucularının 2135'i. ile bağlantı kurulabilmesine rağmen 426 tanesi ile iki farklı denemede bağlantı kurulamamıştır.

3. Test Sonuçları

3.1. Relay'e açık posta sunucuları
Test bağlamında sınanabilen 2135 sunucunun 1297 adedi relay'e açık görünmektedir. Bazı marka sunucuların ikinci kısımda sözü edilen biçimde yanlış yanıt verebiliyor olması durumunda bile binin üzerinde sunucunun bu durumda olması son derece ürkütücüdür. Bu posta sunucularının sistem yöneticilerine durumu bildiren ve çözüm önerilerine işaret eden bir uyarı mesajının gönderilmesi bu raporun yazıldığı tarihte halen sürmektedir. Sorunlu olması muhtemel bu posta sunucularının tam bir listesine http://www.spam.org.tr adresinden ulaşmak mümkündür.
3.2. Kullanılan posta sunucularının markalara göre dağılımı
Sınanan 2135 posta sunucusunun 1869 tanesinin markası SMTP karşılama mesajlarından tespit edilebilmiş, geri kalan 266 tanesinin markasının tespit edilebilmesi mümkün olmamıştır. Buna göre posta sunucularının markalara göre kullanım sıklığı aşağıdaki gibidir:
 
Sendmail 890
IMail 308
Exchange 240
Post.Office 118
WindowsNT 116
Firewall-1 34
Netscape 32
Lotus Notes/Domino 28
Mercury 23
MailSite 23
Eudora IMS 13
ZMailer 8
Mail-Max 6
IT House 6
Novell Groupwise 5
MDaemon 5
SLMail 4
Interscan VirusWall 4
Apple IMS 4
cc:Mail 1
Altavista 1
Tabloda görüldüğü gibi, kurumlar adına posta kabul eden yazılımların bir kısmı güvenlik duvarları ya da virüs tarayıcılarıdır. Bu yazılımların arkasında çalışan posta sunucularının hangi marka olduğu tespit edilememiştir.

Tablodan çıkan bir diğer sonuç, Windows NT temelli posta sunucularının Unix temelli olan sunuculardan daha az olmasıdır. Sendmail dışındaki tüm posta sunucularının Windows NT üzerinde çalıştığının varsayılması durumunda bile -pratik olarak mümkün değildir; Lotus, Novell, Apple, Zmailer vb. diğer paketler vardır- Unix'in üstünlüğü sürmektedir.

4. İkinci test için beklentiler

Üç aydan daha uzun bir süre sonra tekrarlanması hedeflenen yeni testte, daha zeki bir posta sunucusu marka tanımlama modülünün kullanılması aracılığı ile tanımlanamayan posta sunucusu sayısının daha da azaltılması ve Mercury ve Netscape gibi birinci testte sınanamayan sunucuları da sınamaya yönelik bir yeni modülün geliştirilmesi hedeflenmektedir.